MANİSA TARZANI 1994
Orhan Oğuz’un bu şiirsel ve vicdani filmi, aynı zamanda Türkiye Sinemasında çevre bilincinin en görkemli ve öncü örneklerinden biri.
KONU:
Manisa Tarzanı, İstiklal Madalyası sahibi gerçek bir halk kahramanı olan Ahmet Bedevi’nin, nam-ı diğer Manisa Tarzanı’nın çevreye ve doğaya adanmış ilham verici hayat hikayesini beyazperdeye taşıyor. Kurtuluş Savaşı’nın ardından derin bir içsel boşlukla dönen Ahmet Bedevi, savaşın geride bıraktığı o yanmış, yıkılmış ve çoraklaşmış Manisa’yı gördüğünde hayatının yeni amacını bulur. Modern dünyanın dayatmalarını, parayı ve kıyafetleri reddederek Spil Dağı’nda sadece bir şortla yaşamaya başlayan bu gizemli adam, ömrünü tek tek fidan dikerek kenti yeşertmeye adar. Türk sinemasının kendine has yönetmenlerinden Orhan Oğuz’un yönettiği bu öncü yapımda, Tarzan karakterine muazzam bir fiziksel ve ruhsal adanmışlıkla usta oyuncu Talat Bulut hayat veriyor. Ona Serap Sağlar ve Pınar Avşar gibi güçlü isimler eşlik ediyor. (124 kelime)
YORUM (Spoiler İçermez):
Orhan Oğuz’un Manisa Tarzanı filmi, sadece biyografik bir anlatı olmakla kalmıyor, Türk sinema tarihinde ekolojik bilinci, doğa felsefesini ve yeşil manifestoyu merkezine alan ilk ve en olgun başyapıt olarak parlıyor. 1990’ların ortasında, çarpık kentleşmenin ve betonlaşmanın ülkeyi yavaş yavaş esir almaya başladığı bir dönemde vizyona giren film, sinemamızda çok güçlü bir vicdani uyanış görevi üstlenmiştir. Yönetmen Orhan Oğuz, Ahmet Bedevi’nin hikayesini ele alırken onu bir “deliden” ziyade, savaşın vahşetine tanık olmuş ve şifayı toprağın kollarında bulmuş bilge bir derviş olarak konumlandırır. Sinematografik açıdan kameranın arkasına da bizzat geçen Orhan Oğuz, Spil Dağı’nın o büyüleyici doğasını belgeselvari bir doğallıkla kadraja alır. Güneş ışığının yapraklar arasından süzülüşü ve toprağın çıplak ayakla hissedilen dokusu, izleyicide neredeyse fiziksel bir doğa özlemi yaratır. Talat Bulut, kariyerinin en epik performanslarından birini sergilediği bu rolde; karakterin hüzünlü deliliğini, içsel yalnızlığını ve çocuksu saflığını neredeyse hiç konuşmadan, sadece gözleri ve bedeniyle izleyiciye aktarmayı başarır. Attila Özdemiroğlu’nun doğanın ritmiyle senkronize olan, mistik ve minimalist müzikleri ise filmin dramatik yapısını ajite etmeden, hikayenin o dervişane atmosferini kusursuz bir biçimde tamamlar. Sanat yönetimi, dönemin taşra atmosferini ve Tarzan’ın kulübesindeki ilkel, organik yaşamı tüm çiğliğiyle kurarak filme harika bir gerçekçilik katmıştır. Puanım: 7,0/10
BONUS:
Manisa Tarzanı, 1995 yılında düzenlenen 67. Akademi Ödülleri’nde (Oscar) Türkiye’nin “Yabancı Dilde En İyi Film” dalında resmi Oscar aday adayı olarak seçilmiştir. Başroldeki Talat Bulut, bu benzersiz rol için aylarca saçını sakalını uzatmış, Spil Dağı’nın zorlu ve engebeli doğa koşullarında gerçek anlamda çıplak ayakla ve sadece bir şortla haftalarca çekim yaparak karakterle kelimenin tam anlamıyla bütünleşmiştir. Film ayrıca o yıl düzenlenen 31. Antalya Altın Portakal Film Festivali’nde Nuray Oğuz’a “En İyi Senaryo” ödülünü getirmiştir. Az bilinen bir diğer detay ise, filmde figüran olarak yer alan gençlerden birinin, bugün sinemamızın en usta yönetmenlerinden biri olan Çağan Irmak olmasıdır; Irmak o dönem filmde reji asistanı olarak görev yapıyordu
KÜNYE:
| Yönetmen: | Orhan Oğuz |
| Yapımcı: | Cengiz Ergün, Oktay Barkan |
| Senarist: | Nuray Oğuz (Eser: Mustafa Pala) |
| Oyuncular: | Talat Bulut, Serap Sağlar, Pınar Avşar, Ayton Sert, Kutay Köktürk, Özlem Savaş, Nihat Nikerel |
| Müzik: | Attila Özdemiroğlu |
| Görüntü Yönetmeni: | Orhan Oğuz |
| Kurgu: | Nevzat Dişiaçık |
| Stüdyo: | Promete Film, Yeni Lale Film, Sinefekt Film |
| Yapım Yılı: | 1994 |
| Tür: | Biyografi, Dram, Tarih |
| Süre: | 101 Dakika |
| Ülke / Dil: | Türkiye / Türkçe |
FİLM: