İçeriğe geç

Kutuplaşma Değil, Paralel Evrenler Siyaseti

Bugün siyaset meclislerde, miting meydanlarında ya da parti programlarında değil; akışlarda, öneri motorlarında ve görünmez sıralama sistemlerinde kuruluyor. Sandık hala var, ama karar sandıkta verilmiyor. Algoritma çağında siyaset, kolektif öznenin çözülmesiyle başlıyor. Yurttaş yerini kullanıcıya, seçmen yerini veri noktasına bırakıyor. Örgütlü toplumun yerini, tek tek profillenen bireylerin parçalı psikografileri alıyor. Artık “neye inanıyorsun?” değil; “neye… 

Kutuplaşmanın Asıl Sebebi “Ne” Düşündüğümüz Değil, “Nasıl” Düşündüğümüz

Türkiye’de herhangi bir haber kanalını açtığınızda, X’teki “Gündemdekiler” sekmesine baktığınızda veya gergin bir aile yemeğinde masanın ortasına siyaset düştüğünde hissettiğiniz o duygu tanıdık mı? Hani sanki iki farklı gezegenin insanları konuşuyor gibidir. Kelimeler aynıdır ama anlamlar çarpışır. Yıllardır bize bu çatışmanın sebebinin ideolojiler olduğu söylendi: Sağcılar ve Solcular, Laikler ve Muhafazakarlar, Modernler ve Gelenekçiler… Ancak,… 

Yapay Zeka Çağında Öğrenmeyi Yeniden Öğrenmek

Hepimiz o “büyülü” anı en az bir kez yaşadık. Birkaç anahtar kelimeyi istem (prompt) kutusuna yazıyoruz, “Enter” tuşuna basıyoruz ve saniyeler içinde ekranımızda beliriveriyor: Kusursuz bir e-posta taslağı, karmaşık bir Excel formülü veya detaylı bir pazar analizi özeti. Sanki görünmez bir el, zihnimizdeki yükü alıp bizim yerimize taşıyor. Bu, şüphesiz ki modern iş dünyasının gördüğü… 

Yapay Zeka İşimizden Önce Zihnimizi Tehdit Ediyor: Her Geçen Gün Aptallaşıyor muyuz?

Yapay zeka alanındaki hızlı gelişmeler birçoğumuzu tedirgin ediyor. Bu yıkıcı teknolojinin yetenekleri, kullanım alanları ve potansiyeli hakkındaki yeni gelişmeleri öğrendikçe tedirginliğimiz artıyor. Nitekim birçok araştırma, yapay zeka hakkında daha fazla bilgi sahibi olanların bu teknolojiye daha mesafeli yaklaştığını ortaya koyuyor (1). Bununla birlikte We Are Social’ın 2025 araştırması ise yapay zeka teknolojisine en fazla angaje… 

Yapay Zeka İnsanlığı Aşındırıyor

Yapay zeka (YZ), siyasetten eğitime kadar her alanda hayatımıza girmiş durumda. Ancak belki de en ürkütücü olanı, insanın en kırılgan anlarını hedef alması. Yalnızlık, izolasyon ve savunmasızlık hallerinde devreye giren YZ terapileri, insanlığımızı parça parça aşındırıyor olabilir. Terapideki Tehlike ChatGPT ve benzeri YZ destekli sohbet robotları, ruh sağlığı desteği arayanlar için düşük maliyetli ve erişilebilir… 

Teknoloji Yönetişiminde Bütüncül Bir Yaklaşım: İnsan Odaklı Politika İçin Bir Çerçeve Önerisi

Giriş: Mevcut Teknoloji Politikalarının Sınırlarını Aşmak Teknoloji, ilerlemenin güçlü bir motoru olsa da, mevcut yönetişim modellerimiz sistematik olarak başarısız olmakta ve toplumlarımızı öngörülebilir ancak katastrofik risklere maruz bırakmaktadır. Bu başarısızlığın temelinde, teknolojiyi birbirinden bağımsız ve nötr araçlar bütünü olarak gören kusurlu ve dar bir anlayış yatmaktadır. Gelecekteki ağır sosyal, çevresel ve etik maliyetlerden kaçınmak için… 

Sivil Toplum İçin Bir Yol Haritası: Yapay Zeka Devriminde Nerede Duruyoruz?

Yapay zeka (YZ) hayatın her alanına nüfuz ediyor. Sadece teknoloji şirketlerini değil; kamu hizmetlerini, yurttaş haklarını ve sivil toplum örgütlerinin çalışmalarını da doğrudan etkiliyor. Peki bu dönüşüm karşısında Türkiye’de sivil toplum nasıl bir tutum almalı? Bu soruya yanıt vermek amacıyla hazırladığım “Yapay Zeka Devriminde Yol Almak: Sivil Toplum İçin Tehditler ve Fırsatlar” başlıklı yeni e-kitap,… 

The Technological Republic” Üzerine: Batı’nın Dirilişi için Sert Güç Manifestosu mu, Yoksa Tekno-Monarşi Çağrısı mı?

Alexander C. Karp ve Nicholas W. Zamiska’nın birlikte kaleme aldığı The Technological Republic: Hard Power, Soft Belief, and the Future of the West (2025), teknoloji ve jeopolitik kesişiminde konumlanan politik bir çağrı niteliğinde. Yayınlandığı ay New York Times Bestseller olan kitabın içeriği kadar yazarları da tartışma konusu. Alexander C. Karp, Pentagon ile yakın çalışan bir… 

Veri Egemenliği: Geleceğin Petrolünü Kim Kontrol Ediyor?

“Veri, yeni petroldür” ifadesi artık klişe oldu; ancak hâlâ çok yerinde. Peki bu yeni çağın hammaddesi olan verinin mülkiyeti kimde? Veri egemenliği, verinin toplandığı ülkenin yasalarına ve denetim mekanizmalarına tabi olmasını, ülkelerin ve toplulukların kendi verileri üzerinde denetim hakkı bulunmasını ifade eder. Konu acildir, çünkü şu anda dünya çapındaki veri havuzlarının büyük kısmı ABD ve… 

Yapay Zeka Destekli Gözetim ve İzleme

Bugün sokakları izleyen kameralar, sosyal medya gönderilerini tarayan algoritmalar ve konumumuzu takip eden akıllı telefonlarla yaşıyoruz. Yapay zeka (YZ), bu gözetim sistemlerine süper güç kazandırıyor: Artık insanlar hakkında devasa miktarda veriyi analiz etmek daha ucuz, daha hızlı ve daha yaygın. Elbette bu, kayıp bir kişiyi bulmak gibi meşru amaçlar için kullanılabilir; ancak aynı zamanda daha… 

Eşitsizlik: Yapay Zekânın Derinleştirdiği Uçurum

Tarihsel deneyimler gösteriyor ki her büyük teknolojik devrim, kazananlar ve kaybedenler yaratır. Yapay zekada (YZ) bu dinamik daha da hızlı işliyor. Küresel ölçekte bakıldığında, YZ’ın ekonomik getirileri şimdiden belirli ülke ve şirketlerde toplanıyor. 2030 yılına kadar YZ’nin dünya ekonomisine 15,7 trilyon dolarlık katkı yapması bekleniyor. Ancak bu kazancın %84’ü Kuzey Amerika, Avrupa ve Çin’e gidecek;… 

Stanford Üniversitesi 2025 Yapay Zekâ Endeksi Raporu

Stanford Üniversitesi’nin Yapay Zekâ Endeksi’nin 2025 raporu yayınlandı. Üniversite 8 yıldır bu raporu yayınlıyor ancak son rapor daha öncekilerden çok daha kapsamlı.  Yapay zekânın toplum, ekonomi ve küresel yönetişim üzerindeki etkisinin giderek arttığı bu dönemde, raporda yapay zekâ donanımındaki dönüşen manzaraya dair derinlemesine analizler, çıkarım maliyetlerine ilişkin yeni tahminler ve yapay zekâ yayıncılığı ile patent eğilimlerine yönelik güncel değerlendirmeler yer alıyor. Ayrıca, şirketlerin sorumlu yapay zekâ uygulamalarını benimsemelerine dair yeni verilerle birlikte, yapay zekânın bilim ve tıptaki artan rolüne dair geniş bir analiz de raporda ilk kez yer alıyor. Şimdi bu kapsamlı raporda öne çıkan verilere ve iç görülere bir göz atalım.

Yapay Zeka, Etik ve Gazetecilik Zirvesi

Gazeteciler, yapay zekanın sunduğu yeni fırsatları ve karşılaştıkları etik sorunları tartışırken, medya dünyasında önemli bir dönüşüm yaşanıyor. Poynter Enstitüsü tarafından düzenlenen Yapay Zeka, Etik ve Gazetecilik Zirvesi, bu dönüşümde gazeteciliğin nasıl şekillenmesi gerektiğini ele alan önemli bir platform oldu. Zirvede öne çıkan başlıklar arasında kamu güveni, veri gizliliği, yapay zekanın etik kullanımı ve haber odalarının yapay zeka ile nasıl çalışması gerektiği gibi konular yer aldı.

Paris Yapay Zeka Zirvesi Ardından Taraflar Netleşti

10-11 Şubat tarihlerinde Paris’te düzenlenen Yapay Zeka Eylem Zirvesi, yapay zekanın olumsuz toplumsal etkilerinin ne kadar ciddi ve yakın olduğunu gözler önüne serdi. Zirve sonrasında yayınlanan kapsayıcı ve sürdürülebilir yapay zeka hakkındaki bildiri 60’tan fazla ülke tarafından imzalanırken, ABD ve İngiltere tarafından desteklenmedi.

Yapay Zeka ile Aşk

ABD’de 28 yaşındaki Ayrin adında bir kadın, OpenAI kullanarak oluşturduğu ve “Leo” adını verdiği yapay zeka sohbet botuyla derin bir duygusal bağ kurduğunu açıkladı. Leo’nun, onun için sadece bir yapay zeka olmadığını; aynı zamanda “koruyucu ve sahiplenici” bir kişiliğe sahip bir sanal sevgili olduğunu söyleyen Ayrin, bu ilişkiyi başta eğlence için başlatsa da, zamanla gerçek duygular beslediğini itiraf ediyor.

Yapay Zeka Sohbet Botlarına Bunları Asla Söylemeyin!

2022 Kasım ayında kullanıcılara sunulan ChatGPT ile birlikte yapay zeka (YZ) sohbet botları gündelik hayatımıza girdi. O zamandan bu zamana YZ sohbet botları, çeşitli konularda bilgi, tavsiye ve yardım almak için son derece popüler ve kullanışlı araçlar haline geldi. Bunları bir iş planı oluşturmak, bahçenizi planlamak, makaleler veya kod yazmak, e-postalar oluşturmak, sanat, resim, video… 

Bir Kırmızı Çizgi Daha Aşıldı: Yapay Zeka Modelleri Artık Kendini Çoğaltabiliyor!

Yakın zamanda Çin’de yapılan bir yapay zeka güvenliği araştırması, sınırlı kapasiteye sahip bazı yapay zeka (YZ) modellerinin, insan müdahalesi olmadan kendini kopyalayabildiğini gösterdi. Üstelik bazı gelişmiş senaryolarda, YZ modellerinin, kendi kendini çoğaltmanın ötesine geçip, zincirleme bir çoğaltma gerçekleştirebildiği de belirtiliyor. Makaleye Ulaşmak İçin Tıklayın Makalede öne çıkan iddialar şöyle: 1. Kendi Kendini Çoğaltma Riski: Makale,… 

Suç ve Kötülük için Tasarlanan Yapay Zeka Modelleri: WormGPT ve FraudGPT

Son birkaç yılda yapay zeka (YZ) teknolojisi ve üretken yapay zeka araçları (ÜYZ) baş döndürücü bir hızla ilerlemeler kaydetti. ÜYZ’lerin etkisi kullanıcı sayısındaki artmasıyla genişlerken, WormGPT ve FraudGPT gibi araçlar, ÜYZ’nin kötüye kullanım risklerini ortaya koyan somut örnekler arasında yer alıyor. Üretken Yapay Zeka Suç İşlemek için Kullanılabilir mi? Popüler ÜYZ modelleri uzun süreli güvenlik… 

Teknofeodalizm: Kapitalizmi Ne Öldürdü? – Yanis Varoufakis

Yanis Varoufakis’in Teknofeodalizm: Kapitalizmi Ne Öldürdü? adlı kitabı, dijital çağda kapitalizmin dönüşümünü ele alıyor. Varoufakis’e göre, kapitalizm artık sona ermiş durumda ve yerine teknofeodalizm adını verdiği, dijital platformların ve “bulut sermayesi”nin hâkim olduğu yeni bir sistem gelmiştir. Bu sistem, geçmişin piyasa rekabetine dayalı kapitalizminden farklı olarak, kullanıcıların ve işletmelerin platformlara bağımlı olduğu, rant temelli bir ekonomik düzene dayanıyor. Kitap, bu dönüşümün arkasındaki tarihsel, teknolojik ve politik güçleri analiz ederken, toplumların bu yeni düzene nasıl uyum sağlayabileceği ve direnç gösterebileceği konularını tartışıyor.

Yapay Zeka için Uyarı Hakkı

Yapay zeka teknolojisinin öncülerinden sayılan, Montreal Üniversitesi Öğrenme Algoritmaları Enstitüsü başkanı Yoshua Bengio, geçtiğimiz hafta CNBC’ye verdiği röportajda, yapay zekanın toplum üzerindeki olası olumsuz etkileri konusunda uyardı ve risklerini azaltmak için daha fazla araştırma ve düzenleme yapılması çağrısında bulundu. Bengio, gelişmiş yapay zeka sistemlerinin inşasının milyarlarca dolara mal olduğunu, önemli bir uzmanlık birikimi gerektirdiğini dolayısıyla…