2022 yılı Kasım ayında ChatGPT’nin yeni sürümünün popüler olmasıyla sohbet robotlarına (Chatbots) olan ilgi arttı. Temelde şirketlerin kamu ve sivil toplum kurumlarının bilgi vermek amacıyla kullandığı sohbet robotları, yapay zeka teknolojisi ile birlikte artık farklı birçok amaç için kullanılıyor. Sohbet Robotları, temel olarak doğal insan sohbetini taklit eden yazılımlardır. Başlıca iki sohbet robotu modeli var.…
Tam Ekran
Güney Koreli felsefeci Byung-Chul Han teknolojinin toplum üzerindeki etkileri konusunda öncü düşünürlerden birisi 1956 yılında başlayan hayat hikayesi 1980’lerin başında önemli bir kırılma yaşamış. Metal işçisi olarak çalışırken tek kelime Almanca bilmeden Almanya’da felsefe okumaya karar vermiş. Eğitimini tamamladıktan sonra birçok üniversitede öğretim üyesi olarak çalışmış. Şu anda ise Berlin Sanat Üniversitesi’nde ünlü bir profesör…
ChatCPT son haftaların popüler uygulaması. Yapay zeka teknolojisinin şimdilik en ileri örneklerinden birisi. ChatGPT’nin hangi alanlarda kullanıldığına yönelik araştırma yaparken güzel bir yazıya denk geldim ve onu ChatGPT ve biraz da Google Translate (ki o da bir yapay zeka teknolojisi) yardımıyla hızla çevirdim. (20 dakikamı aldı). ChatGPT OpenAI tarafından geliştirilen bir tür dil modeli. Bu…
Dün kamuoyunda ‘Sansür Yasası’ olarak bilinen, “Basın Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaştı. Yasa, 1 Nisan 2023 yılında, yani seçim döneminden hemen önce yürürlüğe girecek. Bu yasanın amacının, medyada özellikle sosyal medyada yanlış ve yanıltıcı bilginin önlenmesi ya da azaltılması olduğu iddia ediliyor. Özellikle seçim dönemine…
Elon Musk’ın Twitter’ı satın alması, vizyoner bir milyarderin Dünya gündemini etkileyen sosyal medya platformunda yaşanan birçok sıkıntıyı çözeceğini ve daha geniş kitleleri platforma çekeceğini düşünenler tarafından sevinçle karşılandı. Ancak birçokları gibi ben de bu satın almanın Twitter için sonun başlangıcı olduğunu düşünüyorum. Twitter ve diğer sosyal medya platformları yanlış bilgi, dezenformasyon, sansür kutuplaşma ve veri…
Pandemi sırasında en büyük iş kayıpları, turizm, perakende ve inşaat gibi sektörlerde yaşanırken, teknoloji ve finans gibi sektörlerde istihdam artışı görüldü. Teknoloji ile birlikte, özellikle otomasyona uygun bazı iş kolları giderek yok olurken, yeni teknolojilere dayanan yeni iş kolları gelişiyor.
Sabah haber akışımda gördüğüm iki haber, aşı-karşıtı iki popüler insanın ölümüyle ilgiliydi. Gördüğüm haberlerden biri, Marcus Birks adında İngiliz bir şarkıcının Covid-19 sebebiyle ölümünün hikayesiydi. Birks sağlıklı beslendiği ve pek hasta olmadığı için Covid-19’a yakalanmayacağını düşünmüş. Covid-19 ve aşı hakkındaki yanlış bilgilerden etkilenerek, Covid-19’un gerçek bir salgın olmadığını, aşının gereksiz olduğunu öne süren paylaşımlar yapmış.…
2006 yılında ABD’de sürdürülen bir federal soruşturmada, The New York Times muhabiri Judith Miller kaynaklarını açıklamayı reddettiği için 85 gün hapis cezasına çarptırıldı. Haber kaynaklarının kendilerinin açıklama yapmasının ardından serbest bırakıldı. Ancak olay büyük bir toplumsal tartışmaya dönüştü ve gazetecilerin kaynaklarını açıklama zorunda bırakılmaması için yeni bir kanun tasarısı hazırlanmaya başlandı. O güne kadar ABD’de…
18–20 Kasım tarihleri arasında Ankara’da Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından Blokzinciri Türkiye Zirvesi düzenlendi. Üç gün boyunca, kamu, üniversite ve özel sektör çalışanları ile yurt dışından gelen profesyoneller, çalıştıkları blokzinciri (blockchain) projeleri ile ilgili bilgiler aktardılar. Bir taraftan kamu, sağlık, finans, lojistik, telekomünikasyon, emlak ve sigorta gibi farklı sektörlerden insanların blokzinciri teknolojisine bakış açılarını…
Bilgi ve iletişim teknolojilerinin toplumsal ilişkilerdeki ve kurumlardaki dönüştürücü etkisi yadsınamaz. Ancak bu dönüşümün refahı ve katılımı arttıran, verimli, sürdürülebilir, adaletli ve eşitlikçi olduğunu söylemek de zor. Bununla birlikte dijital iletişim teknolojilerinin, toplumu yozlaştırdığı; mesafeli, kontrol edilebilir, baskıcı ve eşitliksiz kıldığı yönündeki kötümser düşüncelerle de bir yere varamayız. Çünkü tarihten öğrendiğimiz kadarıyla teknolojik gelişmenin geri…
Dijital demokrasi ya da e-demokrasi kavramı vatandaşların siyasal, sosyal ve yönetimsel karar verme süreçlerine bilgi ve iletişim teknolojilerini kullanarak eşit derecede katılım koşullarını kapsayan genel bir kavram olarak kullanılsa da, özellikle son 10 yıldaki pratiklerle daha somut bir tanımlama artık mümkün. Bu pratikler vatandaşların; devlet merkezli dijital demokrasi olarak adlandırabileceğim, e-devlet uygulamalarıyla gündem belirleme, politika…
Tim Berners-Lee’yi bilir misiniz? Kendisi, World Wide Web’in, yani şu an kullandığımız İnternet’in mucidi olan İngiliz bilgisayar bilimleri profesörü. CERN Labaratuvarlarında çalışmalarını sürdürürken, bilim adamları arasındaki bilgi paylaşımını kolaylaştırmak için, HTTP protokolünü yazarak bildiğimiz anlamda ilk web sitesini yaptı. Bugün kullandığımız milyarlarca web sayfası onun icadı sayesinde var olabildi ve birbirine bağlanabildi. Üstelik bu icadı…
Son 40 yıldır uygulanan neoliberal politikaların sonucunda geldiğimiz noktada, kapitalizm varlık balonlarının baskısı altında sürekli bir kriz sürecinde, ekonomik büyüme canlanmıyor, ücretler ve verimlilik durgun, yatırımlar düşük, işsizlik yükseliyor, tüketici borcu sürekli yükseliyor, eşitsizlik derinleşiyor, gelir adaletsizliği her geçen yıl artıyor, büyük bir ekolojik tahribat insanların nihai olarak bağlı olduğu çevresel koşulları tehdit ediyor. İnterneti…
Türkiye’de kooperatifçilik deyince akla hemen yapı kooperatifleri ve tarım kooperatifleri geliyor. Medyaya yansıyan kooperatif haberlerinin çoğunlukla bu alanlarla ilgili olmasından kaynaklanan bir durum sanıyorum. Türkiye’deki kooperatif algısı üzerine bir çalışma görmedim ancak bu konudan bahsettiğim çevrelerde, genellikle modası geçmiş, anlaşmazlıklar ve hukuki sıkıntılar üreten, sorunlu, elini verip kolunu kaptırdığın, geçmişte kalmış demode bir ekonomik organizasyon…
Her önemli bilgi ve iletişim teknolojisi, ekonomi, siyaset ve kültür üzerinde büyük değişikliklerin önünü açıyor. Mevcut düzeni değiştirme ve dönüştürme kapasitesi bu teknolojilerin anahtar ya da yıkıcı teknolojiler olarak adlandırılmasına neden oluyor. Mevcut düzenin aktörleri bu yeni yıkıcı teknolojilere karşı son derece temkinli hatta muhafazakar bir biçimde tepki veriyorlar. Çünkü bu teknolojiler mevcut iktidar ilişkilerini…
Seçime günler kala en önemli gündem konumuz seçim güvenliği, yani verdiğimiz oyların eksiksiz bir şekilde manipüle edilmeden sandık verilerine yansıması ve sonuçların halk iradesini doğru bir şekilde yansıtması. Geçen yıl yapılan referandum sırasında Yüksek Seçim Kurulu’nun yaptığı kural değişikliği ve sonrasında oyların sonuçlara doğru yansıtılmadığı yönündeki şüpheler, birkaç hafta sonraki yapacağımız seçimleri de gölgeledi. Şu…
“21. yüzyılın cahilleri okuma yazma bilmeyenler değil, öğrenmeyen, öğrendiği yanlışlardan vazgeçmeyen ve yeniden öğrenmeyenler olacak” demişti ünlü Amerikalı füturist Alvin Toffler. Geçen ay Açık Toplum Enstitüsü’nün (Open Society Institute) 2018 Medya Okuryazarlığı Endeksi yayınlandı. Endekse göre 35 Avrupa ülkesi arasında Türkiye, Makedonya’nın ardından “sahte habere karşı en az dirençli” ikinci ülke oldu. Yani dijital medyadan…
Son 30 yılda bilgi ve iletişim teknolojilerindeki gelişim ve internetin yaygınlaşmasıyla, iletişim biçimlerimizde büyük değişimler yaşandı. Bu değişimler bir yandan insanlar arasındaki iletişim olanaklarının artması ve ucuzlaması, diğer yandan bilginin yayılması ve gelişimin hızlanmasına neden oldu. Elbette toz pembe bir tablo değil karşımızdaki. İnternet’i sınırlandırmaya çalışan devletler, kontrol etmeye çalışan şirketler ve kötü niyetli insanlar…
Türkçe’ye Ağ Partisi olarak çevirebileceğimiz Partido de la Red, aslında bir zorunluluktan kurulmuştur. Herhangi bir siyasi hedefi olmayan bir grup Arjantinli bilişimci ve aktivist, Arap Baharı, ABD’deki Occupy vb. sosyal hareketler içinde sosyal medyanın kullanımından etkilenerek, Arjantin’deki siyasi tıkanıklığa bir çözüm üretebilme umuduyla açık kaynaklı bir yazılım üzerinde çalışmaya başlamışlar. 2012 yılında DemocracyOS adını verdikleri…